អ្នករាំក្បាលទូកដែលភាគច្រើនជាបុរសពោរពេញដោយកម្លាំងកាយមាំមួន អង្គុយយ៉ាងប្រុងប្រយ័ត្នដើម្បីបញ្ជាទូករបស់ខ្លួនក្នុងការប្រណាំង យកឈ្នះចាញ់ ប៉ុន្តែក្រោយមកតួនាទីនេះបែរជាត្រូវជំនួសដោយស្រ្តី ដែលមានរាងតូចល្វតល្វន់ទៅវិញ។
Archive for the ‘ទំនៀមទម្លាប់ប្រពៃណី’ Category
ប្រវត្តិអ្នករាំក្បាលទូក
Wednesday, November 4th, 2009ស្ត្រីមានលក្ខណ៍ឬស្រីគ្រប់លក្ខណ៍តាមរយៈអក្សរសិល្បិ៍ខ្មែរ
Monday, September 14th, 2009បើតាមវចនានុក្រមខ្មែររបស់សម្តេចព្រះសង្ឃរាជ ជួន ណាត បានពន្យល់ថា ស្ត្រីគ្រប់លក្ខណ៍មានន័យថា “ស្ត្រីដែលបរិបូណ៌ដោយលក្ខណៈល្អ” ។តាមច្បាប់ស្រីរបស់បណ្ឌិត ម៉ឺន មៃ លោកពុំបានកំណត់ថា ស្ត្រីគ្រប់លក្ខណ៍ត្រូវមានលក្ខណៈល្អប៉ុន្មានប្រការទេ ប៉ុន្តែលោកបានហៅស្ត្រីខាតលក្ខណ៍ចំពោះនារីណាដែលពុំមានចរិយាល្អ ក្នុងឥរិយាបទ ដេក, ដើរ, ឈរ, អង្គុយ ឬបង្ហាញ ប្ញកដាក់ប្រុសៗ ហើយប្រុសៗបានចិត្តហ៊ានលូកលាន់រូបរាងកាយ ។ ក្រៅពីនេះលោកបណ្ឌិតបានដាក់ចេញនូវក្រម សីលធម៌ដ៏តឹងរ៉ឹងសម្រាប់ស្រីអំពីការថែរក្សាភ្នក់ភ្លើងទាំងបីគឺ៖
“ ភ្លើងក្រៅកុំនាំទៅក្នុង ឱ្យឆេះរីកធំផ្តុំបង្កាត់ ភ្លើងក្នុងមិនប្រុងប្រយ័ត្ន នាំមកបង្កាត់ឱ្យឆេះឯក្រៅ អុជ-អាលបណ្តាលឱ្យក្តៅ ដាលដល់កូនចៅអសោចិ៍អប្រិយ” ។
មានតែខ្មែរទេដែលប្រារព្ធពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ
Wednesday, September 9th, 2009មានអាហារជាដើមទៅផ្គត់ផ្គង់ព្រះសង្ឃនៅក្នុងវត្ត ដែលកំពុងគង់ចាំវស្សា រយៈពេល១៥ថៃ្ងគត់ ។
ដោយហេតុពុទ្ធសាសនិក មានការមមាញឹកចំពោះកិច្ចានុកិច្ចប្រចាំថៃ្ង និង ដើម្បីធានាថា ព្រះសង្ឃត្រូវបានផ្គត់ផ្គង់ជាទៀងទាត់នោះ ទើបគេចែកជាក្រុមៗ ដាក់វេណគ្នា យកទេយ្យទានទៅប្រគេនព្រះសង្ឃរយៈពេល១៤ថៃ្ង ចាប់ពី ថៃ្ង១រោចដល់ថៃ្ង១៤រោចខែភទ្របទ ហើយអោយឈ្មោះថា “វេណទី១….វេណទី១៤” ។ រយៈពេល១៤ថៃ្ងនេះ អោយឈ្មោះថា “បុណ្យកាន់បិណ្ឌ ឬ បុណ្យដាក់បិណ្ឌ” ។ ចំណែកថ្ងៃ១៥រោច ដែលជាថ្ងៃចុងក្រោយនោះ ពុទ្ធសាសនិក ពីគ្រប់វេណទាំងអស់បានមកជួបជុំគ្នា ធ្វើទានចំពោះសង្ឃជាមួយគ្នាដើម្បីបញ្ចប់បុណ្យកាន់បិណ្ឌ ។ ថ្ងៃទី១៥ ត្រូវនឹងថ្ងៃ១៥រោចខែភទ្របទ ដែលជាថ្ងៃចុងក្រោយនេះអោយឈ្មោះថា “ភ្ជុំបិណ្ឌ ឬ ថ្ងៃភ្ជុំបិណ្ឌ” ។
ការបោះបាយបិណ្ឌ
Wednesday, September 9th, 2009ការបោះបាយបិណ្ឌ (ការបោះដុំបាយ) ជាសកម្មភាពមួយដែលមិនទាន់មានឯកភាពគ្នានៅក្នុងសង្គមពុទ្ធសាសនិក នៅឡើយ ដោយអ្នកខ្លះបានចាត់ទុកការបាយបោះបិណ្ឌជាកិច្ចដ៏សំខាន់មួយមិន អាចខានបាននៅក្នុងរដូវបុណ្យកាន់បិណ្ឌនេះ ខណៈដែលអ្នកខ្លះបានអះអាង និង រិះគន់ថា ការបោះបាយបិណ្ឌជាទង្វើមិនត្រឹមត្រូវ ជាភាពខ្ជះខ្ជាយ ជាការធ្វើមិនគោរពទាន ជាដើម ។
អ្នកដែលជឿថាបោះបាយបិណ្ឌ មានប្រយោជន៍ គិតថាបោះបាយបិណ្ឌគឺបោះអោយពួកប្រេត ហេតុនេះ ទើបនៅតំបន់ខ្លះមិនហៅបាយបិណ្ឌទេ តែហៅថា“បាយប្រេត” ។ ចំណែកអ្នកពុទ្ធនិយមខ្លះទៀតបាន អះអាងថា ការបោះបាយបិណ្ឌជាការធ្វើទានមិនត្រឹមត្រូវតាមការបង្រៀនរបស់ ព្រះពុទ្ធឡើយ ។
ភិក្ខុ ព្រះញាណវង្ស ឃឹម សន ព្រះបាឡាត់រាជធានីភ្នំពេញ និង ជាព្រះគ្រូសូត្រស្តាំប្រចាំ វត្តបទុមវត្តីរាជរារាមបានមានព្រះថេរដីកាថា“ ការបោះបាយបិណ្ឌត្រូវបានគេធ្វើឡើងដើម្បីអនុគ្រោះដល់ពួកប្រេត ដែលមានបាបកម្មធ្ងន់ មិនអាចទទួលយកចំណែកបុណ្យដែលគេឧទ្ទិសអោយបាន ” ។
ប្រភពអ្នកតាក្នុងសង្គមខ្មែរ ដែលមានពាសពេញខេត្ត និង និគម
Monday, September 7th, 2009បច្ចុប្បន្នប្រជាជនខ្មែរចំនួនដ៏ច្រើនលើសលប់ មានជំនឿលើព្រះពុទ្ធសាសនា ។ ប៉ុន្តែមុននឹងសាសនាព្រះពុទ្ធចូលមកក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ប្រជាជនខ្មែរធ្លាប់មានជំនឿលើសាសនាព្រាហ្មណ៍ ហើយនៅសម័យដើមមុននឹងទទួលយកសាសនាព្រាហ្មណ៍ដែលនាំចូលដោយជនជាតិឥណ្ឌា នោះ ជនជាតិខ្មែរដើមជាម្ចាស់ស្រុកមានអរិយធម៌និងជំនឿ ផ្ទាល់ខ្លួនរួចទៅហើយ ដូចជា ការជឿលើកម្លាំងធម្មជាតិ, កម្លាំងក្រៅខ្លួន ដែលហៅថា “ជំនឿជីវចលនិយម” ។
តាមឯកសារខ្លះសរសេរថា៖ ប្រពៃណីអ្នកកាន់សាសនាព្រាហ្មណ៍នៅប្រទេសឥណ្ឌា តែងចាត់ទុកវត្ថុបីយ៉ាង គឺ ព្រះព្រហ្ម, ព្រះសិវៈ(ឥសូរ), ព្រះវិស្ណុ (នារាយណ៍) ថាជាព្រះអម្ចាស់របស់គេ ប្រហែលគ្នានឹងអ្នកកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា ដែលតែងចាត់ទុកវត្ថុបី យ៉ាង គឺព្រះពុទ្ធ, ព្រះធម៌, ព្រះសង្ឃ ជាទីសក្ការៈដែរ ។ ពួកព្រាហ្មណ៍ទុកព្រះព្រហ្មជាព្រះកសាងលោក, ព្រះសិវៈជាព្រះបង្កើតលោក និងបំផ្លាញលោក, ព្រះវិស្ណុជាព្រះរក្សាលោក គឺពុំឃើញមានទុកព្រះសិវៈជាអ្នកតាទេ ។
បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ
Monday, August 31st, 2009“ព្រះពុទ្ធសាសនាជាសាសនារបស់រដ្ឋ” ត្រូវបានចែងក្នុងមាត្រា៤៣ជំពូកទី៣ នៃរដ្ឋធម្មនុញ្ញព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដែលសមស្របទៅតាមផ្នត់គំនិត ចំណង់ចំណូលចិត្តនិងប្រពៃណីទំនៀមទម្លាប់តាំងពីបុរាណកាលយូរលង់ណាស់មកហើយនៃដូនតាខ្មែរ ។ អាស្រ័យដោយពុទ្ធសាសនាត្រូវបានចាត់ទុកថាជាសាសនាផ្លូវការទើបពិធីបុណ្យនីមួយៗនៅក្នុងសាសនាព្រះពុទ្ធ បានក្លាយជាបុណ្យប្រពៃណីជាតិហើយបានក្លាយជាថ្ងៃឈប់សម្រាករបស់ជាតិដោយស្របច្បាប់ ។
ពិធីបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌជាពិធីបុណ្យដ៏ធំមួយក្នុងចំណោមពិធីបុណ្យធំៗ ជាច្រើននៅក្នុងពិធីបុណ្យប្រពៃណីជាតិខ្មែរដែលត្រូវបានប្រារព្ធ ធ្វើឡើងជារៀងរាល់ឆ្នាំមិនដែលអាក់ខានឡើយ ។
ការចូលម្លប់របស់កូនស្រីក្នុងសង្គមខ្មែរ សម័យបុរាណ
Monday, August 31st, 2009ខ្មែរបុរាណនិយមឱ្យកូនស្រីចូលម្លប់នៅពេលដែលកូនស្រីពេញក្រមុំ គឺនៅពេលនាងមានរដូវគ្រាដំបូង។
ពិធីចូលម្លប់របស់កូនស្រី ក្នុងសង្គមខ្មែរ គេមិនបានដឹងថា កើតមានតាំងពីសម័យណា ឬឆ្នាំណាមកទេ តែគេបានដឹងតាមរយៈរឿងទុំទាវ ដែលកើតឡើងនៅសម័យលង្វែក ក្នុងរវាងសតវត្សរ៍ទី១៦ ហើយបានបន្ត មកដល់សម័យព្រះបាទស៊ីសុវត្ថិ មុនីវង្ស ក្នុងរវាងឆ្នាំ១៩៣០ដល់ឆ្នាំ១៩៤០ ទើបប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរយើង បានបោះបង់ចោល រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ។ ចំពោះវត្ថុបំណងនៃការធ្វើពិធីចូលម្លប់របស់កូនស្រីនោះមានបួន យ៉ាងគឺ៖
រាំវង់ជាកេរដំណែលមន-ខ្មែរ
Friday, August 28th, 2009រាំវង់ដែលមិនចេះសាបសំរាប់ជនជាតិខ្មែរមានអាយុរាប់ពាន់ឆ្នាំ មកហើយ។អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវបានអះអាងថារបាំកំសាន្តនេះ មានដើមកំណើតតាំងតែពីសម័យមន-ខ្មែរម្លេះ។
លោកបណ្ឌិតមីសែ លត្រាណេអ្នកដែលបានសិក្សាយ៉ាងច្រើនពីវប្បធ៌ម អារិយធ៌មនិងប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរបាននិយាយថារបាំរាំវង់ ជាកេរ្តដំណែលពីសម័យមន-ខ្មែរ ដែលបានប្រសូតពីខឿនវប្បធ៌មបុរេប្រវត្តិសាស្ត្រពោលគឺតាំងពីមុនពេល ដែលខ្មែរទទួលឥទ្ធពលពីឥណ្ឌាម្លេះ។ មានតឹកតាងមួយចំនួនគឺគំនូរផាត់ព៌ណនៅតាមជញ្ជាំងភ្នំដែលបញ្ជាក់ពី ការអះអាងនេះ។
ប្រពៃណីលេងបង្ហោះខ្លែង
Tuesday, August 25th, 2009ការលេងបង្ហោះខ្លែងប្រពៃណីខ្មែរ នៅតែជាការបង្ហាញមួយផ្សេង ទៀត នៃមរតកវប្បធម៌ដែលគ្មានរូបរាងរបស់ប្រជាជនកម្ពុជា។ ការស្រាវជ្រាវបានបង្ហាញថាៈ ការលេងបង្ហោះខ្លែងមានជីវិត ប្រហែល៤០០ឆ្នាំមុនគ្រឹស្តសករាជ ដោយត្រូវបានអះអាង តាមការកត់ត្រាទាំងឡាយនៃប្រវត្តិសាស្ត្រ និងរឿងព្រេង បូរាណខ្មែរ “ធនញ្ជ័យ” ដែលត្រូវបានគេជឿថាបាននាំយកខ្លែងទៅ ប្រទេសចិន។ ការលេងបង្ហោះខ្លែងត្រូវបានណែនាំជាថ្មីជាមួយនិងកិច្ចខិតខំប្រឹង ប្រែងនានាផ្តួចផ្តើម ដោយក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ។ នៅឆ្នាំ១៩៩៤ ពិធីបង្ហោះខ្លែងត្រូវបានរៀបចំឡើងលើក ដំបូងចាប់តាំងពីស្តេចអង្គដួងចូលទីវង្គតក្នុងឆ្នាំ១៨៥៩។ ពិធីនេះត្រូវបានគេប្រារឰតៗរហូតនៅទី ក្រុងភ្នំពេញ ឆ្នាំ១៩៩៦, ១៩៩៩, ២០០០ និងឆ្នាំ២០០១។
ជាធម្មតាការលេងបង្ហោះខ្លែងចាប់ផ្តើមនៅ រដូវប្រាំង រវាងខែវិច្ឆិកា ដល់ខែមិនា។
ឧបករណ៍តន្ត្រីគែន គឺជារបស់ខ្មែរ
Saturday, August 22nd, 2009ដោយសារបច្ចុប្បន្នឧបករណ៍តន្ត្រីគែនបានឃ្លាតចាកឆ្ងាយពីជីវិត របស់ប្រជារាស្ត្រខ្មែរ បានធ្វើឲ្យខ្មែរមួយចំនួនមានមតិយល់ច្រឡំថា ៖« ឧបករណ៍គែនមិនមែនជាមរតកដូនតាខ្មែរទេ គឺជារបស់ឡាវ » ព្រោះបងប្អូនខ្មែរទាំងនោះសំអាងថា សព្វថ្ងៃនេះឧបករណ៍តន្ត្រីគែនជាទីពេញនិយមរបស់បងប្អូនឡាវ ។
តើ ឧបករណ៍តន្ត្រីគែនជារបស់ខ្មែរឬជារបស់ឡាវ ?« តាមអ្នកស្រាវជ្រាវវប្បធម៌នៃក្រសួងវប្បធម៌និងវិចិត្រសិល្បៈ បានបញ្ជាក់ថា : ឧបករណ៍តន្ត្រីគែនមិនមែនពេញនិយមតែនៅប្រទេសឡាវនោះទេ សូម្បីតែនៅប្រទេសខ្មែរយើងក៏ជាទីពេញនិយមខ្លាំងក្លាណាស់ដែរ ពិសេសក្នុងស្រទាប់បងប្អូនខ្មែរលើនៅខេត្តស្ទឹងត្រែងដែលមាន ព្រំប្រទល់ជាប់នឹងប្រទេសឡាវ ។
ប្រភពចាប៉ីដងវែងខ្មែរ
Saturday, August 22nd, 2009ជាឧបករណ៍ភ្លេងប្រពៃណីខ្មែរមួយប្រភេទដែលមានប្រអប់ស្នូកមួយ និងដងមួយ ។ នៅលើដងប្រវែងជា មួយម៉ែត្រ ៤០ ទៅ មួយម៉ែត្រ ៥០ គេឃើញមានខ្សែ ២ ឬ ៤ សម្រាប់ដេញប្រគំទោល ឬ ក៏រួមជាមួយតន្ត្រីផ្សេងៗឯទៀត ។
ជាទូទៅអ្នកលេងចាប៉ី គឺដេញចាប៉ីផងច្រៀងនិទានរឿងព្រេងខ្មែរបុរាណ ឬ ក៏រៀបរាប់ព្រឹត្តិការណ៍អ្វីមួយក្នុងបំណងដាស់តឿនអប់រំ ។ ជួនកាលសម្លេងពីរោះរណ្តំបូកនឹងរឿងរ៉ាវសំខាន់ផង អាចធ្វើឱ្យមនុស្សជក់ចិត្ត ឬ ហូរទឹកភ្នែក ។
តើចាប៉ីកើតមកពីសម័យណា ? ឧបករណ៍ភ្លេងនេះជាមរតកវប្បធម៌របស់សម័យក្លិង្គចូលស្រុក ឬ ក៏មានប្រភពចេញពីឥណ្ឌា ដោយខ្មែរយើងយកមកកែច្នៃឱ្យមានលក្ខណៈជាតិរបស់ខ្លួន ?
គតិបណ្ឌិតខ្មែរចំពោះអ្នកម្នាងផ្ទះ
Monday, August 17th, 2009ត់គំនិតមនុស្សខ្មែរ ក្រៅពីខ្លួនរបស់គេដែលមានជីវិត និងព្រលឹង វត្ថុទាំងឡាយដែលនៅជុំវិញខ្លួនរបស់គេដែលគេគិតថា មានតម្លៃ គឺគេគិតថាមានជីវិតដែរ ដែលទស្សនៈនេះ មាននៅលទ្ធិព្រលឹងនិយម ។ ការរចនាផ្ទះដែលយើងនៅកំណត់បានថា ជារបស់ខ្មែរ គឺសុទ្ធតែបង្កប់នូវមនោគមន៍អភិសុខមលោក ។ តួនាទីអ្នកម្នាងផ្ទះ គឺជាធាតុមួយធ្វើឲ្យផ្ទះមានព្រលឹងមានជីវិត ពីព្រោះសក្ការៈដែលមានជីវិតតែងតែរក្សាជីវិតឲ្យគង់ផង ថែរក្សា សម្បកខ្លួនផង (ផ្ទះ) ឲ្យគង់ និងសុខដុមរម្យនាផង ។ ដូចនេះហើយវត្ថុស័ក្កសិទ្ធដែលនៅក្នុងផ្ទះ និងរួមទាំងផ្ទះផង ត្រូវបានបុព្វបុរសខ្មែរកំណត់ថា មានព្រលឹងវិញ្ញាណដែលជាអ្នកការពារផ្ទះ និងជួយមនុស្សដែលជាម្ចាស់ឲ្យបានសេចក្តីសុខ និងចម្រើនជឿនលឿន ។
ហេតុអ្វីបានជាខ្មែរបូជាសព?
Monday, August 17th, 2009ដើម្បីស្វែងយល់ពីពិធីនេះ គប្បីត្រូវដឹងថា នាដើមសតវត្សរ៍ទី ១ នៃគ្រិស្តសករាជខ្មែរយើងបានទទួលឥទ្ធិពលនៃវប្បធម៌ក្លិង្គដែលមាន ព្រហ្មញ្ញសាសនា និងពុទ្ធសាសនាជាមូលដ្ឋាន ។ ដូច្នេះក្នុងបរិស្ថានវប្បធម៌សំស្ត្រឹត ជនជាតិខ្មែរយើងបានផ្លាស់ប្ដូរទម្រង់វប្បធម៌របស់ខ្លួនបន្តិច ម្ដងៗ ពីពិធីកប់សពទៅពិធីបូជាសព ដូចដែលបានកត់ត្រាទុកក្នុងកំណត់ហេតុចិននាសម័យបុរាណ ។
តាម កំណត់ហេតុចិន បានឲ្យគេដឹងថា ខ្មែរយើងបូជាសពដោយមានវត្តមានរបស់ព្រះភិក្ខុសង្ឃ មិនខុសពីប្រពៃណីដែលខ្មែរប្រារព្ធនៅក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នប៉ុន្មាន ទេ ។ ពេលឪពុកម្ដាយទទួលមរណភាព កូនចៅអត់បាយទឹក ៧ ថ្ងៃ ។
បរិយាយពីដើមកំណើតមហោស្រព
Saturday, August 15th, 2009អស់លោកទាំងឡាយ !
នៅប្រទេសកម្ពុជាយើង មហោស្រពព្រះរាជទ្រព្យ នឹងមហោស្រពអ្នកស្រុក គេហៅថា “ល្ខោន” តែនៅប្រទេសជ្វា នឹងសៀម គេហៅថា “លៈខន” ។
ពាក្យខ្មែរ ថា “ល្ខោន”, នឹងពាក្យសៀម ថា “លៈខន” សរសេរស្រដៀងគ្នា ប្លែកបន្តិចប្តួចតែខ្យល់អាន, អក្សរបារាំងក៏ប្លែកតែខ្យល់អានដែរ ។
ពាក្យថា “ល្ខោន” ឬថា “លៈខន” បើតម្រូវទៅតាមក្បាច់រាំតាំងពីកាលនៅយឺត ៗ ងាយ ៗ នៅឡើយ ទំនងជាមកពីពាក្យជ្វា ថា “ឡាគូ” ដែលប្រែថា “ដើរ” ហើយដោយហេតុខ្មែរ – សៀម – លាវ – ភូមា ធ្លាប់ជាប់ទាក់ទងទំនៀមទម្លាប់គ្នាយ៉ាងជិតដិត ទើបក្បាច់មហោស្រពនៃប្រទេសទាំងនេះមានលំនាំស្រដៀងគ្នា ។ ប្រហែលជាមែន, ពីព្រោះពាក្យថា “ល្ខោន” ឬ “លៈខន” នឹងពាក្យថា “ឡាគូ” មានឫសកែវជាមួយគ្នាតាំងពីព្រេងនាយមក ។
ប្រភពនៃព្រះរាជពិធីអុំទូក បណ្ដែតប្រទីប សំពះព្រះខែ
Saturday, August 15th, 2009ប្រភពនៃព្រះរាជពិធីអុំទូក បណ្ដែតប្រទីប សំពះព្រះខែ
ជំនឿរបស់ខ្មែរ ក្នុងទំនៀមព្រះរាជពិធីប្រណាំងទូក បណ្ដែតប្រទីប សំពះព្រះខែ អាងដល់ប្រភពនានា ដូចពណ៌នាដោយសង្ខេបខាងមុខ ៖
ប្រភពនៃព្រះរាជពិធីប្រណាំងទូក
1.ក) សៀវភៅ «ជយវរ្ម័នទី ៧» របស់វិជ្ជាស្ថានពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ មានចែងថា ៖
«នៅ សម័យអង្គរ នាគ្រិស្តសតវត្សទី ១២ ក្រុងកម្ពុជាមានសេចក្ដីសុខក្សេមក្សាន្ត រុងរឿងណាស់ ដោយព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី ៧ ស្ដេចចេញធ្វើសង្គ្រាមជើងទឹកបង្ក្រាបពួកចាម ដោយកងទ័ពទូក ជាចម្បាំងដោះក្រុងកម្ពុជាឲ្យរួចផុតស្រឡះចេញពីខ្មាំងសត្រូវ ( គ។ស. ១១៧៧-១១៨១ ) ។ រឿងចម្បាំងគ្រានេះ មានឆ្លាក់នៅលើជញ្ជាំងប្រាសាទបាយ័ន នឹងបន្ទាយឆ្មារ» ។
