Archive for the ‘វីរបុរស​ខ្មែរ’ Category

ឧកញ៉ា​សុត្តន្តប្រីជា​ឥន្ទ​,​កវីនិពន្ធ​ខ្មែរ​ដ៏​មហិមា

Thursday, September 10th, 2009

“​អនិច្ចា​តោ​ថ្ម​លោក​កសាង​ ​
មើល​ថាថាង​យ៉ាង​រស់​ស្ទុះ​ប្រែ​ប្រា​យ​
ឥឡូវ​មក​ធ្លាយ​ធ្លាក់​បាក់​ខ្ចាត់ខ្ចាយ​ ​
ស្តាយ​អើយ​ស្តាយ​មិនគួរ​មក​ពិការ​។​
មាន​អ្នកព្រៃ​ចង្រៃ​ឥត​គំនិត​ ​
ទៅ​សំលៀងកាំបិត​គ្រឿង​ប្រហារ​
ឲ្យ​ខូង​ខូចខាត​សាច់​បង់​អសារ​
មិន​ស្តាយ​ការ​ស្នាដៃ​បុរាណ​សោះ​។
ឱ​តោ​អើយ​តោ​ឈរ​មិន​មើល​មៀង​ ​
មកឲ្យ​គេ​សំលៀង​ខ្នង​តោ​ចុះ​
ម្តេច​មិន​ខឹង​ខាំ​វា​សំលៀង​នោះ​ ​
ឲ្យ​វាលុះ​ក្តី​មរណ៍យ​ក៍​វាទៅ​”​។​
ខាងលើ​នេះ​ជា​កថាខណ្ឌ​នៃ​កំណាព្យ​ដ៏​ល្បីល្បាញ ដកស្រង់​ចេញពី​អត្ថបទ​កំណាព្យ​“​និរាស​នគរវត្ត​”​របស់​ឧកញ៉ា​សុត្តន្ត​ ប្រីជា ឥ​ន្ទ ហើយ​មិនមែន​មាន​តែ​“​និរាស​នគរវត្ត​”​មួយ​នេះ​ទេ លោក​ឧកញ៉ា​មាន​បទ​និពន្ធ​ជា​ច្រើន ជាពិសេស​មនុស្ស​ខ្មែរ​គ្រប់រូប​ក៏បាន​ស្គាល់​រូបលោក​តាមរយៈ​ស្នាដៃ​“​គតិ​ លោក​”​ដ៏​មាន​អត្ថន័យ​ដ៏​ជ្រាលជ្រៅ​។

ព្រះរាជ​ជីវ​ប្រវត្តិ​នៃ​សម្ដេច​ព្រះ​មហា​សុមេធាធិបតី ជួន ណាត

Tuesday, August 25th, 2009

រៀបរៀង​ដោយ​ព្រះ​មុនីកោសល សូរ ហាយ តាម​ឯកសារ​ខ្លះ​របស់​ព្រះឃោសធម្ម ប៉ុណ្យ សុម្ភោជ និង​លោក​ទ្រិញ វ៉ាញ ១៩៧០ (ចម្លង​ចេញ​ពី​ទស្សនាវដ្ដី អក្សរសាស្ត្រ មនុស្សសាស្ត្រ របស់​សាកល​វិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​ភ្នំពេញ) លេខ​ពិសេស ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ​១៩៩៨ និង​លេខ​ពិសេស ខែ​មករា កុម្ភៈ មីនា ឆ្នាំ​១៩៩៩។

ខ្ញុំ​ព្រះ​ករុណា​អាត្មា​ភាព ជា​សមាជិក​នៃ គណៈកម្មការ​ឃោសនា ដោយ​មាន​លោក​ទ្រិញ​ វ៉ាញ ជា​ប្រធាន​នៃ​គណៈកម្មការ អស់​លោក​ជា​សមាជិក​គណៈកម្មការ​ទាំង​អស់​មាន​លោក លាង ហាប់អាន ជា​ដើម បាន​ផ្ទុក​ផ្ដាក់​នូវ​ការ​ស្រាវជ្រាវ​រៀបរៀង​ព្រះរាជ​ជីវ​ប្រវត្តិ នៃ​សម្ដេច​ព្រះសង្ឃ​រាជ​មក​លើ​ខ្ញុំ​ព្រះករុណា​អាត្មាភាព ដូច​មាន​លិខិត​លេខ ៨៤៤ ព.ប ចុះ​ថ្ងៃ ទី​៧ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​១៩៦៩ ជា​លិខិត​លោក លាង ហាប់​អាន​ នាយក​វិទ្យាស្ថាន​ពុទ្ធសាសនបណ្ឌិត្យ ដែល​តម្រូវ​មក​លើ​ខ្លួន​ខ្ញុំ​ព្រះករុណា​អត្មាភាព​ឲ្យ​ស្រាវជ្រាវ រៀបរៀង​ព្រះរាជ​ជីវ​ប្រវត្តិ​នៃ​សម្ដេច​ព្រះសង្ឃរាជ​ជា​អម្ចាស់។

ខ្ញុំ ​ព្រះករុណា​អត្មាភាព សូម​ទទួល​ការ​នេះ​ដោយ​គោរព តាម​សមាន​ឆន្ទៈ​នៃ​គណៈកម្មការ។ ព្រះរាជ​ជីវប្រវត្តិ​នៃ​សម្ដេច​ព្រះសង្ឃរាជ​នេះ ខ្ញុំ​ព្រះករុណា​អត្មាភាព​សូម​ចែក​ជា​បរិច្ឆេទ​១២ ដើម្បី​ឲ្យ​ងាយ​មើល​ចំណាំ​ក្នុង​បរិច្ឆេទ​មួយ​ៗ តាម​រយៈ​កាល​នៃ​ព្រះ​ជីវភាព​ ព្រះ​វីរយភាព និង​ព្រះ​ករណីយ​កិច្ច​នៃ សម្ដេច​ព្រះ​សង្ឃ​រាជ ព្រម​ទាំង​ឲ្យ​ងាយ​ស្រួល​ក្នុង​ការ​រៀបរៀង​វែកញែក​សេចក្ដី ដូច​ត​ទៅ​នេះ៖

វី​របុរស​ជាតិ​ខ្មែរ​ លោក​ អាចារ្យ​ ហែម​ ចៀវ

Thursday, August 13th, 2009

វ័យ​១៦​ ឆ្នាំក៏​ចូល​មក​ដល់ ​លោក​មេស្រុក​ហែម​និង​ភរិយា​បាន​ជំនុំ​គ្នា ​អំពី​ការ​បំបួស​កូន​ជា​សាមណេរ​ ហើយ​មូល​មតិ​ថា​ ត្រូវ​បំបួស​នៅ​វត្ត​ឧណ្ណា​លោម​ ហើយ​អោយ​គង់​សំនាក់​ សិក្សា​បដិបត្តិ​ធម៌​នៅ​វត្ត​អុណ្ណា​លោម​ដដែល ​។ ​លុះ​បួស​រួច​ហើយ​សាមណេ​រចៀវ​ទន្ទេញ​មេសូត្រ ​(មូល​វេយ្យា​ករណ៍បាលី​)ចាំ​យ៉ាង​ស្ទាត់​ជំនាញ ​។

ថ្ងៃ​ខែ​ចេះ​ តែកន្លង​ជា​លំដាប់​…សាមណេរ​ ហែម​ ចៀវ​ អាយុ​បាន​២០​ឆ្នាំ ​ក៏​បំពេញ​ឧបសម្បទា​ ជា​ភិក្ខុភាវ​ ក្នុង​ពុទ្ធ​សីមា​នៅ​វត្ត​លង្កា​ ដែល​មាន​ព្រះ​មហា​វិមល​ធម្ម ​ថោង​ (ចាង​ហ្វាង​សាលា​បាលី​ជាន់​ខ្ពស់​មុន​ដំបូង​) ជា​ឧបជ្ឈាយ​ មាន​ព្រះ​គ្រូ​បវរវិជ្ជា​ ល្វី​ អែម​ និង​ព្រះ​គ្រូ​សង្ឃ​សត្ថា​ ជួន​-ណាត​ ជា​គ្រូ​សូត្រ​។ ​នៅ​ពេល​បំពេញ​ជា​ភិក្ខុ​ហើយ​ លោក​ក៏​បាន​ប្រឡង​ចូលរៀន​សាលា​បាលី​ជាន់​ខ្ពស់​ជាប់​ដូច

ជីវ​ប្រវត្ដិ​ អ្នក​និ​ពន្ធ​កំ​ណាព្យ​ដ៏​ល្បី​ក្នុង​ស្រុក​ខ្មែរ

Monday, August 10th, 2009

អ្នក​ភិរម្យ​ភាសា​អ៊ូ ​ឈ្មោះ​ពេញ​ អ៊ុក​ អ៊ូ​ ហៅ​ង៉ុយ​ កើត​នៅ​គ.ស ​១៨​៦៥​ ព.ស ​២៤​០៨​ នៅ ​ភូមិ​អណ្ដូង​ស្វាយ​ ឃុំ​កំ​បូល​ ស្រុក​ភ្នំពេញ​ ខេត្ដ​កណ្ដាល​។​ បិតា​លោក​នាម​ អ៊ុក ​ធ្វើ​មេឃុំ​កំបូល​ មាន​គោរ​ម្យងារ​ជា​ ចៅ​ពញា​ធម្ម​ធារា​។ ​ចៅ​ពញា​អ៊ុក​ជាប់​សាច់​ញាតិ​ នឹង​ម្ចាស់​ប៉ុក។ ​មាតា​លោក​នាម​ អៀង​ ជា​បុត្រី​របស់​ចៅ​ពញា​ ម៉ុក​ មេ​ឃុំ​ស្ពាន​ថ្ម ​ស្រុក​ជា​មួ